اصحاب کهف چند نفر بودند و اسامي آنها چه بود ؟

اصحاب کهف چند نفر بودند و اسامي آنها چه بود ؟

پاسخ:

ـ در قرآن كريم دربارۀ تعداد اصحاب كهف آمده است:

« سَيَقُولُونَ ثَلَاثَةٌ رَّابِعُهُمْ کَلْبُهُمْ وَيَقُولُونَ خَمْسَةٌ سَادِسُهُمْ کَلْبُهُمْ رَجْمًا بِالْغَيْبِ وَيَقُولُونَ سَبْعَةٌ وَثَامِنُهُمْ کَلْبُهُمْ قُل رَّبِّي أَعْلَمُ بِعِدَّتِهِم مَّا يَعْلَمُهُمْ إِلَّا قَلِيلٌ فَلَا تُمَارِ فِيهِمْ إِلَّا مِرَاءً ظَاهِرًا وَلَا تَسْتَفْتِ فِيهِم مِّنْهُمْ أَحَدًا » (كهف / 22).

به زودى خواهند گفت: [يارانِ غار]‏ سه تن بودند [و] چهارمين آنها سگشان بود و مى‏گويند: پنج تن بودند [و] ششمين آنها سگشان بود. تير در تاريكى مى‏اندازند(بي‌دليل سخن مي‌گويند) و [عده‏اى] مى‏گويند: هفت تن بودند و هشتمين آنها سگشان بود؛ بگو: پروردگارم به تعداد آنها آگاه‏تر است، جز اندكى [كسى شمارۀ] آنها را نمى‏داند؛ پس در بارۀ ايشان ـ جز به صورت ظاهري و سطحي ـ جدال مكن و در مورد آنها از هيچ كس از آنان (: اهل كتاب) جويا مشو.

 

در اين آيۀ شريفه به اختلاف اهل كتاب دربارۀ تعداد اصحاب كهف اشاره شده و نظر افرادي كه اصحاب كهف را سه يا پنج نفر دانسته‌اند بي‌‌پايه اعلام شده اما در مورد نظر گروهي كه ايشان را هفت تن دانسته‌اند، سكوت شده است. همين موجب شده است كه مفسرين، نظر گروه سوم را صحيح بدانند، در تفسير جلالين آمده است: « ... وصف الأولَين بالرّجم دون الثالث دليلٌ على أنه مرضي و صحيح » يعني: توصيف دو ديدگاه اول به تير انداختن در تاريكي و استثناي ديدگاه سوم ،دليل است بر اينكه آن ديدگاه، مورد رضايت و صحيح است» شيخ بيضاوي نيز چنين گفته است.

ـ در تفاسير بيضاوي، بغوي، جلالين و برخي كتابهاي ديگر رواياتي از حضرت علي(رض) و حضرت ابن‌عبّاس(رض) نقل شده است مبني بر اينكه يارانِ غار هفت تن بوده‌اند.

ـ ابواسحق نيشابوري در قصص‌الأنبياء نوشته است: «... و در عدد ايشان كس از اهل تفسير خلاف نكرده است، و گفتند ايشان هفت تن بودند و هشتم ايشان سگ بود. و اين اختلاف كه حق تعالی ياد كرد از اهل انجيل ياد كرد كه ايشان مشركان عرب را آموخته بودند كه ايشان مختلف بودند... و محمّد بن جرير گفته است كه ايشان نه تن بودند... لكن اهل تفسير اين را درست ندانند ».   

   ـ در اسامي اصحاب كهف اختلاف وجود دارد، بر اساس روايتي از حضرت ابن عباس(رض) اسامي آنان چنين ذكر شده: مكسلمينا ، يمليخا ، مرطونس ، بينونس ، سارينونس ، ذو نوانس ،كشفيططنونس و اسم سگ ايشان،قطمير بوده است.

بر اساس روايت منقول از حضرت علي(رض): يمليحا،مكشينيا،مشلينيا، مرنوش، دبرنوش،شاذنوش، هفتمين ايشان چوپان بوده و اسم سگ،قطمير و اسم شهرشان افسوس.

در ترجمۀ تفسير طبري نام آنان چنين ضبط شده:تكسينا،محليشا،مسليحا،بطوش،يمليخا،فرياش و شارش و در قصص‌الأنبياء ثعلبي اينچنين: مكسلمينا ، تمليخا ، محسلمينا، مرطليوس ، كنسطوس ، وسادنيوس.

نتيجه: بر اساس آنچه گذشت و بر پايۀ رأي اكثر مفسّران ـ كه مؤيّد به روايات مزبور است ـ ، اصحاب كهف، هفت تن بوده‌اند و هشتمين ايشان سگ بوده و ديدگاه كساني كه جز اين را گفته‌اند قابل اعتنا و اعتماد نيست ـ والله اعلم .

((برگرفته از سایت سبق ماموستا شیخ محمد سعید نقشبندی ))

عالم ذر چیست؟

آیا قبل از این که ما به دنیا بیاییم در دنیایی دیگر به نام «دنیای ذر» يا «عالم ذر» بوده‌ایم ؟


پاسخ


علماي اسلام معتقدند كه روح هم ـ گرچه مجرّد  غير مادّي است ـ امّا مخلوق است، ولي در اين كه: آيا روح نيز همزمان با خلقت جسم خلق مي‌شود يا قبل از آن آفريده شده،اختلاف هست؛ بعضي خلقت آن را همزمان با تشكيل جسم در رحم مادر مي‌دانند؛ امّا عده‌اي ديگر ـ از جمله حكما و عرفا ـ معتقدند كه روح پيش از جسم آفريده شده و در جايي به صورت ذرّ (رشد نيافته) موجود و منتظر خلقت جسم خود بوده تا به امر و اجازۀ حق‌ّ در آن حلول كند؛ اين عالم را (عالمي كه روح قبل از خلق جسم در آن بوده)،برخي، با تأسّي به آيۀ 172 سورۀ مباركۀ اعراف، «عالم ذرّ» ناميده‌اند(۱).


بنابر آنچه گفته شد، بر اساس نظر گروه اوّل، روحِ ما، همزمان با جسم خلق شده و در عالم ذرّ نبوده و بر اساسِ ديدگاه گروه دوم روح انسانها، پيش از جسم آنها، در عالم ذرّ وجود داشته و در همان عالم خداوند وحدانيّت و پروردگاري خويش را به همۀ ارواح نمايانده و از آنها عهد گرفته است.

ــــــــــــــــــــــــــــــــــ
 

1.       براي تفصيل رجوع شود به تفاسير معتبر قرآن ذيلِ آيۀ 172 سورۀ اعراف.  

(( برگرفته از سایت سبق ماموستا  شیخ محمد سعید نقشبندی ))